 |
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
De auteurs aan het woord
|
|
|
|
|
|
|
APPARATUUR
|
|
|
|
|
|
-Apple iPod G5: De vijfde generatie iPod is een nominatie waard om diverse redenen: iPod’s in het algemeen hebben een nieuwe standaard gezet voor de nieuwe manier waarop mobiel muziek wordt genoten, maar ook qua vormgeving, bediening en geluidskwaliteit. De nieuwe 5G iPod is nog mooier, nog beter, heeft nog meer capaciteit en kan ook nog eens klein maar scherp videobeelden vertonen. En door de enorme verkopen en de gestandaardiseerde accessoire-connector is er een groot aanbod ‘car kits’, kabels, hoesjes, etc. Het belangrijkste is wel dat Apple met de iPod voor beeld- en geluidskwaliteit is gegaan en zo de kwaliteit van mobiel media-genieten een enorme impuls heeft gegeven. En aangezien er op het moment van schrijven een paar iPods per seconde een nieuwe eigenaar vinden, kan ook rustig van een publieksprijs worden gesproken.
|
|
|
|
|
|
|
-Vivid Audio K1: Soms zijn er producten waarin een visie tot het einde is doorgevoerd, ongeacht de kosten. De ene keer komen daar prachtige maar zinloze producten uit, zoals bij de door Volkswagen gebouwde Bugatti Veyron sportwagen, en de andere keer leidt het tot een product waaraan bijna alles tot in de perfectie lijkt te kloppen. Bij Vivid is het niet alleen het verhaal maar vooral ook de uitvoering die indruk wekken. Prachtige fijnmechanica van de ‘drivers’, details als rubber ontkoppelingen tussen ‘drivers’ en kast, de aparte poort die vier ‘drivers’ bedient en de zeer aparte behuizing die diffractie tegen gaat. Maar het meest onder de indruk ben ik van het bijna onfatsoenlijke gemak waarmee muziek wordt weergegeven. Alsof de conussen geen massatraagheid kennen! Misschien dat daar de parallel met de 1001 pk sterke Bugatti weer terugkomt.
|
|
|
|
|
|
|
Voor ons dit keer geen ‘harde waren’ die een nominatie verdienen. Wij nomineren Exact Audio Copy van Andre Wiethoff. Exact Audio Copy, kortweg EAC, is een ‘audio grabber’ , een muziek ripper. Nee hè, toch niet weer zo’n mp3-maker waar er al zo veel van zijn?!
|
|
|
|
|
|
Ja en nee. EAC is inderdaad in staat om van een cd muziek te halen en op te slaan op een computer in het mp3-formaat en eventueel op cd te branden. Is mp3 niet het gewenste formaat, dan is met een eenvoudige handeling ook mogelijk een andere compressie standaard te gebruiken zoals FLAC. Maar EAC kan veel meer.
|
|
|
|
|
|
|
EAC is in staat om de meest optimale kopie van een muziek-cd te maken. En daar gaat het ons om. Helaas blijken heel interessante cd’s qua muziek van een slechte kwaliteit te zijn. De oorzaak van de slechte kwaliteit ligt besloten in het feit dat de persing van de cd niet optimaal is. Persingen worden goedkoop uitgevoerd, de gebruikte apparatuur is niet goed schoon of de te gebruiken matrijzen zijn versleten.
De slechte kwaliteit van de persing vertaalt zich in een slecht geluid, door velen een digitaal geluid genoemd. Met EAC is het mogelijk om toch een zo optimaal mogelijke extractie van de cd of ‘track’ te maken. EAC verlaagt waar nodig de leessnelheid en probeert tot wel 80 maal de slechte plek te lezen in plaats van aan aanname te doen en een 0 of een 1 in te vullen zoals de standaard foutcorrectie dat zou doen.
Naast een veel geduldiger manier van lezen houdt EAC ook rekening met het feit dat niet alle cd-‘drives’ gelijk zijn. Een belangrijk verschil tussen spelers is de zogenaamde ‘offset’. Dit is een drivespecifieke afwijking en een correctie voor zowel de leesafwijking als de schrijfafwijking is eenvoudig binnen EAC op te nemen. Ook gebruikt EAC informatie uit het ‘Q subchannel’ om de ‘Table Of Contents’ en kopieert dit mee.
Dit alles samen met de prettige gebruikersinterface maakt EAC voor ons het te nomineren product.
|
|
|
|
|
|
Wat was het meest opvallende product van 2005? Het lijkt een makkelijke vraag en in mijn gedachten blader ik de tweede jaargang van Vi-fi nog eens door. In de vorige uitgave van Vi-fi was de recensie van de Sonus faber Concertino Domus te lezen, een luidspreker die zowel klankmatig als qua afwerking zeker in aanmerking kan komen voor een ‘award’. Uit Vi-fi #7 sprak me de Marantz SA-11S1 ook erg aan. Deze € 3.000 kostende sa/cd-speler mag misschien niet de meest opvallende naam hebben meegekregen maar is klankmatig een prachtig apparaat.
|
|
|
|
|
|
De Arcam Solo uit Vi-fi #6 is wat mij betreft ook een kanshebber. Arcam heeft een complete audio-installatie in één apparaat weten te stoppen. Op zich is dat niet zo heel bijzonder, ware het niet dat het ook nog eens een heel goed klinkende installatie is, voorzien van zowel een FM én DAB tuner. Van het geld dat je uitspaart op de kabels zou je jezelf een mooie iPod cadeau kunnen doen. De aansluiting hiervoor is in ieder geval ook nog eens op de Solo aanwezig.
|
|
|
|
|
|
|
De eerder dit jaar geteste Arcam Diva CD192 komt zeker ook in aanmerking. Met maar liefst 8 DAC’s en een prijskaartje van net geen € 1.200 maakt Arcam je het wel heel moeilijk om de aanschaf van een nieuwe platenspeler te rechtvaardigen, zeker als je niet veel vinyl in de kast hebt staan. De kwaliteit van digitale audiospelers is de laatste jaren enorm verbeterd en deze Arcam is hier een goed voorbeeld van. Buizenversterkers zijn daarentegen nog steeds ‘hot’. Neem nu de PrimaLuna ProLogue One, voor ongeveer €1.000 koop je een fantastisch klinkend apparaat waar veel duurdere versterkers echt niet aan kunnen tippen. Mijn besluit staat vast, ik nomineer de PrimaLuna ProLogue One!
|
|
|
|
|
|
Zonder twijfel moet er een award gaan naar de Sony Qualia 004. Ik kan daar héél kort in zijn: dit is zonder twijfel op HDTV-gebied een absolute CRT-killer. Ook met dvd presteert-ie meer dan goed. Een absoluut hoogtepunt voor elke filmliefhebber
|
|
|
|
|
|
|
Mijn product voor 2005: de Prologue One van Prima Luna. De meeste high-end waarde voor je geld. Goed gebouwd, goed klinkend en goed meetend! Geeft veeeeel ‘schwung’ aan de muziek, je hebt echt moeite om je voeten stil te houden. Houd je ook nog geld over om je bron te verbeteren! Ook om te zien is de PrimaLuna een juweeltje. Zou verplichte kost moeten zijn voor elke zichzelf respecterende hifi-journalist om er minstens één te hebben.
|
|
|
|
|
|
|
Hét apparaat kiezen dat alle andere apparaten overbodig maakt, ik wou dat ik het kon. Ik heb erg mooie apparatuur te logeren gehad die gemakkelijk Vi-fi’s Finest zou kunnen zijn. Marantz met de mooie PM-11S1 en SA-11S1 versterker en sa/cd-speler, Linn’s Unidisk 1.1, LUA met de wonderschone Appassionata cd-speler, een meer dan opvallende en fysiek enorme behold versterkercombinatie die na een valse start tot zeer grootse dingen in staat bleek te zijn en nog een hele boel andere apparaten die allemaal korter of langer in mijn audiorek gelogeerd hebben.
|
|
|
|
|
|
|
Waar het de absolute kwaliteit betreft heeft de Lindemann 820 SuperAudio-cd-speler mij het meest bekoord. Een duurzaam tot in de puntjes doorontwikkeld en verzorgd product dat in mijn oren de grenzen van sa/cd-weergave verkent. Waar een relatief kleine fabrikant groot in kan zijn.
Al schrijvend merk ik wat een geluksvogel ik toch ben... Zoveel ervaring op doen met zulke spullen. Ik wil eigenlijk helemaal niemand te kort doen, maar nu de hoofdredacteur me het mes dan toch op de keel heeft gezet, kies ik voor een apparaat dat mij geheel onverwachts, compleet overrompelde: de Advance Acoustic MAP303mk.II geïntegreerde versterker. Kortweg een formidabel krachtige maar ook zo subtiele, sober uitgeruste, maar niet oncomfortabele muziekversterker. En dat voor een prijs van € 699! Het is bijna niet te geloven.
|
|
|
|
|
|
Een ‘award’ toekennen voor een product dat beter scoort dan de rest, hoe doe je zoiets? Eigenlijk is het iets waar iedere audiojournalist dag en nacht mee bezig zou moeten zijn. Om me te oriënteren gebruik ik verschillende tijdschriften in allerlei talen.
|
|
|
|
|
|
|
Die bladen liggen bij mij thuis in stapels op de meest vreemde plekken. Dat is een belangrijke bron van informatie om interesse in een product te krijgen en het uiteindelijk in mijn luisterruimte uit te nodigen. Daarnaast leg ik mijn oor te luister in speciaalzaken en bij ‘gewone’ audio-liefhebbers. Ik ben dan ook blij dat mijn nominatie een apparaat is waar ik nog geen enkele wanklank over gehoord heb. Niet in de winkel, niet van een audioliefhebber en niet in de geschreven pers. De Lua Apassionata cd-speler spreekt iedereen aan.
De Apassionata ziet er fantastisch uit in zijn mooie chromen pak. Dan is hij ook nog eens bovengemiddeld fraai geconstrueerd en tenslotte klinkt hij ook nog eens fenomenaal. De laagweergave ben ik nog maar zelden zo bij een andere cd-speler tegengekomen. Dit is geen ‘witte raaf’ maar mijn gracieuze zwaan voor 2005.
|
|
|
|
|
|
Audioapparatuur die zichzelf wegcijfert en volledig in dienst van de weer te geven muziek staat, is er niet zoveel. De Arcam Solo is de uitzondering op de regel.
|
|
|
|
|
|
|
Letterlijk onopvallend door de geringe afmetingen en transparant door de simpele en effectieve ‘user interface’. Een hoog B&O gehalte in gemak en uiterlijk gekoppeld aan een voor het geld sublieme weergave.
Ook bijzonder zijn de kabels van Crystal Cable. Waar goede audiokabels tegenwoordig vaak wel polsdik lijken te moeten zijn, bewijst Crystal Cable dat het ook compleet anders kan. En dan niet met een heel verdienstelijke geluidskwaliteit, maar zelfs een heel goede. De Piccolo is de goedkoopste en dunste kabel in het assortiment en presteert veel beter dan je op basis van het ragfijne snoertje zou verwachten. Dus zet u al die loodzwarte kabeltrossen maar op marktplaats.nl en haal deze Piccolo in huis.
|
|
|
|
|
|
De ‘in-ear’ hoofdtelefoon lijkt een slechte naam te krijgen omdat veel jongeren hun muziek graag op orkaankracht 10 draaien. En dat terwijl dit type oortelefoon dat in de gehoorgang geschoven wordt bij goed gebruik juist veel beter voor het gehoor is. Zeker in het geval van de volledig op maat gemaakt earproof IEMII.
|
|
|
|
|
|
|
Door de perecte pasvorm draagt deze oortelefoon niet alleen bijzonder prettig, maar dringt er ook nauwelijks omgevingsgeluid door (niet in het verkeer gebruiken!). Hierdoor kan er op een veel lager volume muziek geluisterd worden, het omgevingslawaai hoeft immers niet overstemd te worden, waardoor u en meer van de muziek kunt genieten en uw gehoor beschermt. De earproof IEMII is verre van goedkoop maar daar krijgt u dan wel een top-hoofdtelefoon voor terug. Een die ook nog eens bijna in een luciferdoosje past. Ideaal voor ‘portable’ audio dus. Voor iedereen die wil weten waar zijn iPod echt toe in staat is.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
MUZIEK
|
|
|
|
|
|
Het is kommer en kwel in de wereld van de muziekdragers, als ik de zich in hun eigen ellende wentelende platenmaatschappijen mag geloven. Natuurlijk: velen klagen terecht. Je zult maar mooie nieuwe klassieke muziekopnamen willen verkopen, ik noem maar wat. Maar er zijn er ook die niet om noten en louter om pegels geven, en die mogen ploffen wat mij betreft, want nieuwe muziek zal gecomponeerd, gespeeld en geregistreerd blijven worden. Hoewel, gecomponeerd?
|
|
|
|
|
|
|
De politici die zorg zouden moeten dragen voor de muzikale cultuur in Nederland verdienen het schavot. Met het uithollen en vaak zelfs wegvallen van subsidies en andere overheidsondersteuning valt de bodem weg onder vele muziekvormen in de marge. Eigentijds of klassiek componeren? Alternatieve jazz? Moderne opera? Popvleugels uitslaan naar het buitenland? De publieke omroep? Het wordt systematisch naar de kloten geholpen (n’excusez pas le môt). Als troost verscheen er in 2005 veel prachtige muziek, en ik moet eerlijk zeggen dat ik al die eindejaarslijstjes spel. Ik doe er dan ook graag aan mee, al valt het kiezen niet mee.
|
|
|
|
|
|
De beste plaat bestaat namelijk niet. Luister maar. Uitmuntende, hoogst emotionerende nieuwe klassieke muziek was er dit jaar bovenal van componist-dirigent Esa-Pekka Salonen (‘Wing on wing’). In de jazz blijven de verrichtingen van trompettist-componist Wynton Marsalis fascineren: een nieuwe studio-cd en een nieuwe live-cd in nieuwe, kleine bezettingen, een filmscore, een album vol werk van Charlie Mingus en de benefietplaat voor de slachtoffers van Karina (zie Vi-fi #8). Net als die van Americana-voorman Ryan Adams, die op dit moment zijn nieuwe trilogie (drie geweldige albums in een jaar) voltooit met het ingetogen ‘29’, doet de grote productie van Marsalis nimmer af aan het kwaliteitsniveau. Sterker: hij blijkt nóg beter te kunnen spelen. Onmenselijk haast. Dan pop. De mooiste plaat van 2005? Geen idee. Vele kanshebbers, en elke week een andere, al is met al die uiteenlopende artiesten vergelijken eigenlijk nutteloos. Fiona Apple’s ‘Extraordinary Machine’ charmeert enorm, komt als grote verrassing en blijft lang hangen – zie weer Vi-fi #8. Die dus maar? Maar ik houd nog veel meer van Rufus Wainwright, voor mij de opvallendste en belangrijkste popartiest van zijn generatie (al overschrijdt hij de grenzen van de pop aan alle kanten). Van hem verscheen ‘Want Two’ (zie Vi-fi #5) en zijn tweede concert binnen een jaar in een klemvol Paradiso, afgelopen november, bevestigde weer nadrukkelijk zijn veelzijdige en uitzonderlijk getalenteerde muzikaliteit. Kiest u maar. Daarachter dan nog de meest opvallende ‘goede tweeden’ (in willekeurige volgorde):
M. Ward - Transistor Radio
Henry Rollins - Shock and Awe
Shelby Lynne - Suit yourself
Ry Cooder - Chávez Ravine
Los Super Seven - Heard it on the X
Ben Folds – Songs for silverman
Rachael Yamagata - Happenstance
Mary Gauthier - Mercy now
Richard Bona – Tiki
The Stands – Horsefabulous
Gilberto Gil – The Soul of Brazil
Angá – Echu Minga
Screaming Headless Torsos – Live!! In New York and Paris (dvd)
Francien van Tuinen – Muzyka Bruce
Springsteen – ‘Born to run’ 30th anniversary edition
Paul McCartney – Chaos and creation in the backyard
|
|
|
|
|
|
FILM OP DVD
|
|
|
|
|
|
Ik heb mijn keuze beperkt tot de titels die afgelopen jaar besproken werden in Vi-fi.
‘21 Grams’ is een rauw maar toch subtiel verbeeld drama dat je naar de keel grijpt. Sean Penn en Naomi Watts spelen de sterren van de hemel als een door verdriet verscheurd echtpaar. De Jasujiro Ozu Collector’s Edition biedt een prachtig overzicht van de Japanse grootmeester van het kleinmenselijk drama. Met vijf titels die subtiele variaties bieden op Ozu’s favoriete thema’s als klein geluk, gezinswaarden en jeugdige rebellie. ‘Medea’ tenslotte is Theo van Goghs meest verzorgde werkstuk en bevat uitstekende acteerprestaties van met name Thijs Römer en Krijn ter Braak. De dvd-release bevat mooi afgemeten extra’s in de vorm o.a. naar thema gerangschikte fragmenten die door cast en crew van commentaar werden voorzien.
1. 21 Grams - Alejandro González Iñárritu
2. Ozu Collector’s Edition - Jasujiro Ozu
3. Medea - Theo van Gogh
|
|
|
